बाढीका कारण खानेपानीका धारा डुबानमा परेपछि धारा निर्माणमा जुटे युवा

बाढीका कारण खानेपानीका धारा डुबानमा परेपछि कैलालीको भजनीमा युवा धारा निर्माणमा जुटेका छन् । साउन १४ गते आएको बाढीले भजनीमा पानीका मुहानलगायत डुबानमा पर्दा पिउने पानीको समस्या टार्न युवा आफैँले रकम ङ्ंकलन गरी धारा निर्माण थालेका हुन् ।

भजनी–३ बर्दवाफाँटाका युवा रकम सङ्कलन गरी धारा निमार्णमा जुटेको स्थानीय पदमराज जैसीले बताउनुभयो । ‘‘भजनी नगरपालिका वर्षेनी बाढी र डुबानको चपेटामा पर्दै आएको छ’’, जैसीले भन्नुभयो, ‘‘सधैँ अरुले बनाइ देलान भनी कति पर्खनु, बाढीका बेला पिउने पानीको अभाव हुने भएकाले आफैँले रकम उठाएर बनाउन थालेका हौँ ।’’ वडा नं ३ का २२ युवाले रु ४४ हजार सङ्कलन गरी धारा निर्माण गरिरहेका छन् । धारा बनाउन खर्च बढी लाग्ने भएकाले युवा स्वस्फूर्त व्यक्तिगत रुपमा रकम उठाएर धारा बनाउन थालेका स्थानीय रुपेश बुढाले बताउनुभयो ।

‘‘पानी पिउने धारा बनाउनका लागि कसलाई गुहार्नु, बाढी आएदेखि यहाँका नागरिकले राम्ररी पानी पिएका छैनन्’’, बुढाले भन्नुभयो, ‘‘उच्च धारा भए यहाँका नागरिकलाई बाढीको समयमा राहत हुन्छ । पानी त शुद्ध पिउन पाउनुप¥यो भनी धारा निर्माणमा जुटेका हौँ ।’’ युवाले वडा नंं ३ मा तीन वटा धारा बनाउने योजना बनाएका छन् । डल्फिन क्षेत्रको नयाँ बस्तीमा एउटा र अर्को सबैलाई पायक पर्ने गरी हुलाकी सडक किनारमा बनाउने गरी काम थालेका छन् । ५५ फिटको धारा बनाउने भएकाले लागत अपुग हुने उनीहरु बताउँछन् । ‘‘अग्लो र पक्की बनाउनुपर्ने भएकाले एउटै धारा निर्माणमा करिब रु ५० हजार खर्च हुन्छ’’, बुढा भन्नुहुन्छ, ‘‘केही रकम आफैँ उठाइरहेका छौँ, केही सहयोगीसँग मागेर बनाउने योजना छ ।’’

धाराको उपयोगिता र संरक्षणको लागि युवासँगै समुदाय धेरै जिम्मेवार हुने भएकाले धारा संरक्षणको जिम्मा समुदायलाई दिइने उनीहरु बताउँछन् । ‘‘यहाँ विगतमा विभिन्न सङ्घसंस्थाले पनि उच्च धारा बनाएका छन्’’, स्थानीय धनकला साउदले भन्नुभयो, ‘‘धारा बनाएर प्रयोगविहीन अवस्थामा रहेकाले उच्च धाराको दीर्घकालीन सदुपयोग रहने गरी संरक्षण र रेखदेख महत्वपूर्ण छ । समुदायलाई रेखदेखको जिम्मा दिए संरक्षण हुन्छ ।’’ कैलालीको भजनीमा गत साउन १४ गते आएको बाढीले हजारौँ परिवार प्रभावित भएका छन् । बाढीका कारण एक हजार ६७१ परिवार विस्थापित भएका थिए । विस्थापितमध्ये केही घर फर्किसकेका छन् ।

अझै करिब ३०० परिवार घर फर्कने वातावरण नभएपछि सामुदायिक वनमा टहरा बनाएर बसिरहेका छन् । भजनीका बाढी पीडितलाई छाक टार्नै मुश्किल भएको छ । ‘‘घर फर्केर बस्ने अवस्था छैन, जङ्गलमा पानी र शौचालयको समस्या छ’’, बाढी पीडित रुपा विकले भन्नुभयो, ‘‘तीन बालबालिकासहित जङ्गलमा पालमुनी बसेकी छु । श्रीमान् भारतमा रोजगारी गुमाएर बसेका छन् । यहाँ पेट भर्न अन्नसमेत छैन ।’’